ارزیابی اثرات جنگ ۱۲ روزه بر سلامت روان کودکان: یک مرور روایتی

نوع مقاله : مروری

نویسندگان

1 مرکز تحقیقات سلولی و مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران

2 مرکز تحقیقات بیماری‌های غیرواگیر، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران

3 گروه روانپزشکی، فلوشیپ روان‌تنی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران

چکیده

کودکان در شرایط جنگ و درگیری‌های مسلحانه به‌عنوان گروهی بسیار آسیب‌پذیر، در معرض پیامدهای چندبعدی جسمانی، شناختی و روانی قرار دارند. هدف از این مطالعه مرور آثار جنگ ۱۲ روزه اسرائیل علیه ایران بر سلامت روان کودکان و شناسایی عوامل خطر و محافظتی مرتبط با شدت پیامدها بود. یافته‌ها نشان می‌دهد که کودکان در معرض جنگ با خطر بالای ابتلا به اختلال استرس پس از سانحه (PTSD)، اختلال استرس مزمن (CTSD)، اضطراب ناشی از فقدان والدین، بمباران، تیراندازی و حتی مواجهه رسانه‌ای با تصاویر خشونت‌آمیز روبه‌رو هستند. این اختلالات با علائمی همچون اضطراب پایدار، کابوس، پرخاشگری، اختلال در تمرکز، ترس از آینده و افت عملکرد تحصیلی همراهند. از دیدگاه فیزیولوژیک، استرس مزمن منجر به افزایش سطح کورتیزول، سرکوب ایمنی و التهاب سیستمیک می‌شود که استعداد ابتلا به بیماری‌ها را افزایش می‌دهد. عوامل خطر اصلی شامل مواجهه مستقیم با خشونت، فقدان حمایت خانوادگی، فقر، و جابجایی اجباری هستند؛ در حالی‌که حمایت والدین، محیط امن، مداخلات روانی/اجتماعی و آموزش مهارت‌های مقابله‌ای از عوامل محافظتی محسوب می‌شوند. در جنگ ایران و اسرائیل که ابعاد نظامی، رسانه‌ای و اقتصادی را هم‌زمان دربرمی‌گیرد، پیامدهای روانی پیچیده‌تر و گسترده‌ترند. بر این اساس، طراحی مداخلات چندسطحی شامل پایش روانی کودکان، آموزش تاب‌آوری، ارتقای سواد رسانه‌ای و ترکیب حمایت‌های روانی، پزشکی و تغذیه‌ای ضروری است. نتایج این مرور تأکید می‌کند که کاهش آسیب‌های روانی جنگ در کودکان، نیازمند سیاست‌گذاری جامع و هماهنگی بین‌بخشی در سطح ملی و بین‌المللی می ­باشد.

کلیدواژه‌ها

طب نظامی
دوره 27، ویژه نامه شماره 1 - شماره پیاپی 134
جنگ تحمیلی 12 روزه
مهر و آبان 1404
صفحه 6-14

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار