دانشگاه علوم پزشکی بقیه ­الله (عج) طب نظامی 1735-1537 22 11 2022 10 26 SARS‐CoV-2 Neuroinvasion Potential; Narrative Review پتانسیل تهاجم عصبی SARS‐CoV-2؛ مطالعه مروری 1153 1161 1001013 10.30491/JMM.22.11.1153 FA فیروزه علویان استادیار فیزیولوژی پزشکی، گروه علوم پایه، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران Journal Article 2022 10 26 The outbreak of severe acute respiratory syndrome (SARS ‐ CoV-2) in December 2019 has led to the epidemic of Covid-19. Recent clinical studies have shown that parts of the nervous system; Cerebrospinal fluid (CSF) are involved in SARS-CoV-2 infection, which is associated with a variety of neurological manifestations such as headache, dizziness, and olfactory and gustatory disorders. This study provides an overview of the Pubmed, Google Scholar and Scopus databases; and the keywords SARS ‐ CoV-2, Covid-19, ACE2 and the nervous system were used to find articles related to the clinical data of SARS ‐ CoV-2 invasion of the nervous system. The published articles retrieved from 1992 to 2020. The findings suggest that coronaviruses invade the human nervous system and cause severe neurological changes. Therefore, given that the SARS-CoV-2 specific receptor; ACE2 is abundant in the central nervous system, and the neurological and invasive properties of other human coronaviruses have been widely reported, it is essential to identify possible complications of COVID-19 on the nervous system. ظهور کرونا ویروس سندرم تنفسی حاد شدید 2 (SARS‐CoV-2) در دسامبر 2019، به بیماری همه‌گیر کووید-19 منجر شده است. اخیراً مطالعات بالینی نشان داده­اند بخش­هایی از سیستم عصبی؛ ازجمله مایع مغزی نخاعی طی عفونت  SARS-CoV-2درگیر می­شوند که با تظاهرات عصبی متنوعی مانند سردرد، سرگیجه و اختلال در حواس بویایی و چشایی، همراه است. در این مطالعه مروری از پایگاه‌های اطلاعاتی Pubmed، Google Scholar و Scopus؛ و کلمات کلیدی SARS‐CoV-2، کووید-19، ACE2 و سیستم عصبی برای یافتن مقالات مربوط به داده‌های بالینی تهاجم SARS‐CoV-2 به سیستم عصبی استفاده شد. مقالات مطالعه شده در این تحقیق مربوط به فاصله زمانی ۱۹۹۲ تا ۲۰۲۰ هستند. یافته ها بیانگر این مطلب است که کرونا ویروس‌ها به سیستم عصبی انسان حمله می‌کنند و باعث تغییرات عصبی شدید می‌شوند. بنابراین، با توجه به اینکه گیرنده اختصاصی SARS-CoV-2؛ یعنی ACE2 در سیستم عصبی مرکزی به تعداد فراوانی وجود دارد و خاصیت عصبی و تهاجمی سایر کرونا ویروس‌های انسانی به‌طور گسترده‌ای گزارش‌شده‌اند، شناسایی عوارض احتمالی کووید-19 بر روی سیستم عصبی، ضروری است. https://militarymedj.bmsu.ac.ir/article_1001013_5c1e48ae93970b8018325f884b4b0421.pdf