دانشگاه علوم پزشکی بقیه ­الله (عج) طب نظامی 1735-1537 5 4 2022 10 26 Geographical pathology of Afghanistan پاتولوژی جغرافیایی افغانستان 291 299 1000090 FA مهدی خوبدل علی مهرابی‌توانا رضا میرنژاد رویا اسدزاده فائزه ساده وندی Journal Article 2022 10 26   Afghanistan is a mountainous country without connection to any seas or oceans. Up to 2003, the population of this country was 28,717,213 with 31 percent literate people.   The present study has considered papers, articles and information from different relevant scientific websites and required information about health indexes and prevalent infectious diseases in Afghanistan were collected.   According to these survey, Afghanistan is one of the poorest countries in the world. The health indexes, especially life expectancy index (46-47 year) are disappointing. Every year lots of people die from different diseases, particularly Malaria, Tuberculosis, Leishmaniasis, Cholera, Measles, Poliomyelitis and Diarrhea.   This country has these disappointing health problems because of many wars that have faced in the last three decades.    افغانستان یک کشور کوهستانی است که به آب‌های آزاد راه ندارد. جمعیت آن تا پایان سال 2003 میلادی، 213/717/28 نفر برآورد شده است که در حدود 31 درصد آن باسواد هستند. در مطالعه حاضر کلیه اسناد و مقالات و متون علمی قابل دسترسی در مجلات داخلی و خارجی، کتب و سایت‌های مختلف اینترنت مورد بررسی قرار گرفته است و اطلاعات موجود در زمینه وضعیت بهداشتی درمانی،‌ شاخص‌های بهداشتی و بیماری‌های شایع در مناطق مختلف افغانستان جمع‌آوری شده است.   برطبق اطلاعات به‌دست آمده افغانستان یکی از کشورهای فقیر دنیا است و از لحاظ رتبه‌بندی اوضاع بهداشتی درمانی سازمان جهانی بهداشت در رتبه‌های آخر قرار دارد. شاخص‌های بهداشتی به‌ویژه شاخص امید به زندگی آن (47 - 46 سال) نشان‌دهنده وضعیت اسفبار زندگی مردم در این کشور است.   از مهمترین بیماری‌های افغانستان می‌توان به مالاریا، سل، لیشمانیوز، وبا، سرخک، فلج‌اطفال و انواع بیماری‌های اسهالی اشاره کرد که سالانه جان عده زیادی از مردمان این کشور به‌ویژه کودکان آن را می‌گیرد.   تجاوز و حمله کشورهای مختلف به افغانستان و جنگ‌های متوالی داخلی، اقتصاد این کشور را فلج کرده است و در پی آن سیستم بهداشتی درمانی نیز دچار مشکلات عدیده گردیده است که در نهایت افغانستان به یک کشور بحران زده، بیمار و ویران تبدیل شده است.  https://militarymedj.bmsu.ac.ir/article_1000090_3334f77702e727cf091659cca52969e0.pdf